De boodschapper is de baas geworden

Koningin Beatrix lijkt vorige maand een belangrijke slag te hebben gewonnen in de loopgravenoorlog van  haar grootste criticaster, Geert Wilders. U kent de geschiedenis: Geert uitte via Twitter kritiek op haar bezoek aan een moskee in Abu Dhabi en op het hoofddoekje dat ze droeg. Hij deed dat overigens na een tweet van Alexander Pechtold die hem uitnodigde om er iets van te vinden. Eigenlijk droeg onze vorstin niet echt een hoofddoekje, maar een soort sjaal die haar kapsel bedekte.

De majesteit reageerde direct: ze vond de tweet van Wilders maar onzin. Gevolg: Geert leek afgetroefd en in  de peilingen verdwenen vijf PVV-zetels naar de SP. De conclusie was dat dit niet het beste Wilders-moment  was van de afgelopen jaren. Nu heeft de PVV-er niet bepaald een monopolie op communicatieve uitglijders. Het is een euvel van alle politici: versprekingen, uitgelekte memo’s, openstaande microfoons, opgenomen telefoongesprekken, sms’jes die binnenkomen terwijl het mobieltje voor iedereen zichtbaar op de vergadertafel ligt: genoeg materiaal voor een avondvullende tv-show.

En dat terwijl correct en effectief communiceren eigenlijk helemaal niet moeilijk is. Na de stimulus en de onvermijdbare impuls tot responderen kun je naar mijn bescheiden inzicht het best even helemaal niets doen. Dat geldt voor twitteren, e-mailen, spreken, telefoneren en zelfs voor het schrijven van een brief. Eigenlijk is het probleem van alle tijden. Op het moment dat je vroeger een brief in de brievenbus liet vallen was de boodschap definitief en sloeg de twijfel toe. Had je hem nog even nagekeken of niet? Ook de wegvliegende postduif had iets onomkeerbaars en zelfs de middeleeuwse boodschapper die te paard twintig  kilometer verderop de veldslag moest laten beginnen was na vertrek nauwelijks meer in te halen. Hoeveel oorlogen er zijn begonnen omdat een koning of een keizer een slecht humeur had is niet bekend, maar het moeten er vele zijn geweest en, zoals u weet, kennen oorlogen doorgaans alleen maar verliezers. Zo is het ook met de twitterrel rondom de sjaal van de koningin: Wilders levert zetels in, Pechtold ziet die naar de SP gaan en de koningin zal uiteindelijk vooral ceremoniële taken krijgen omdat er inmiddels een Kamermeerderheid is die dat zo wil. Zijn er dan helemaal geen winnaars?

Natuurlijk wel. In dit geval de boodschapper: Twitter (en haar aandeelhouders). Waarmee we meteen het belangrijkste verschil met de middeleeuwen te pakken hebben: in die tijd werden de boodschappers namelijk nog wel eens gedood.

Peter van Druenen